Tests met de verwijdering van harde delen: denkpistes voor ecodesign!

14 mei 2020

De RETEX-teams hebben een test gerealiseerd met het uit elkaar halen van kleding vervaardigd met ontbindbaar garen. Het resultaat heeft geleid tot een betere kennis van het belang van naden en de conceptie van kleding met het oog op mechanische recyclage.

20200130 102723 Noname2 Nl7 Noname Nl7

Met “harde delen” worden de knopen, ritsen en andere sluitingen bedoeld welke deel uitmaken van de kledij. Harde delen verwijderen is een tijdrovende en arbeidsintensieve verrichting en een kritische fase in het proces voor mechanische recyclage. Met de test wilde RETEX het gebruik beoordelen van het door Wear2Go (NL) ontwikkelde resorbeerbare garen dat deel uitmaakt van het Interreg-onderzoeksprogramma NW CircTex. Wear2-garen bevat een additief – kopersulfaat – dat het garen door toedoen van microwaves ontbindt. “Het garen splitst, breekt en verliest zijn mechanische weerstand,” legt Pierre Van Trimpont van Centexbel uit.

Tijdens de test werd vergeleken in hoeveel tijd twee reeksen van 25 stuks ziekenhuiskleding vervaardigd door Van Moer uit elkaar kunnen worden gehaald, waarbij de ene reeks vervaardigd is met naaigaren van 100% polyester, de andere van Wear2-garen. Om de kosten te beperken werd het resorbeerbare garen voorbehouden voor de zogenaamde strategische naden, die banen van verschillende kleur en de pat met drukknopen met elkaar verbindt. De kledingstukken worden bij Groenendijk (NL) in de microwaveoven gestopt en bij Arcor (BE) worden de harde elementen verwijderd. De kledingstukken met conventionele naden werden met de schaar in stukken geknipt, de kledingstukken met ontbindbaar garen werden met de hand losgemaakt.

Veelbelovend resultaat

De eerste belangrijke conclusie is dat met ontbindbaar garen grotere banen stof gerecupereerd kunnen worden, zonder kleurvermenging, en dat de hoeveelheid te recycleren homogeen materiaal groter is, dat wil zeggen 85% eenkleurig materiaal (Wear2-garen) tegenover 59% witgoed (conventioneel garen). De doeltreffendheid van het proces in de microwaveoven wordt door twee factoren aangetast. De testoven bevat slechts drie stralingspanelen, i.p.v. vier zoals op termijn is voorzien; doordat er vocht in de kleding zat, presteerde de oven minder goed. Voor een doeltreffende behandeling in de microwaveoven moeten de kleren eerst grondig gedroogd worden. Het feit dat ervoor werd gekozen om met nieuwe kleren te testen, in plaats van met afgedankte kleding, had eveneens een impact op het resultaat. Ondanks dit voorbehoud inzake de testomstandigheden, wordt het principe als veelbelovend ervaren.

Door elke stap van de verwijdering van harde delen te chronometreren, kon de analyse verfijnd worden. “We konden bepalen welke naden voor tijdswinst zorgen en welke weinig of geen invloed hebben, zoals het etiket met de samenstelling en de zoom,” merkt Pierre Van Trimpont op.

Links

https://www.nweurope.eu/projects/project-search/circtex-innovation-towards-a-circular-future-for-nwe-textiles/

https://wear2.com/en/


20200130 120930 20200130 120116 Disassembling Personal 4 20200130 103011 Material

Het type van naad blijkt een kritiek element te zijn. Volgens de normen voor beroepskleding moeten de naden extra sterk zijn, met dubbel sierstiksel of Engelse naad, met stiksel in een vouw. Microwaves ontbinden het buitenste garen, maar niet altijd de interne naden.

Op basis van deze vaststelling rijst de vraag welke de bestaande normen inzake trekweerstand van de naden al of niet moeten herzien worden in het licht van ecodesign. “Hoewel het gebruik van prêt-à-porterkleding over een andere boeg gegooid kan worden, volstaat het voor werkkleding niet om ander garen te gebruiken of de naden te vereenvoudigen,” stelt Pierre Van Trimpont. Vanuit het standpunt van de conceptie van kleding zou nagedacht kunnen worden over de aanwezigheid van binnenzakken of van banen van verschillende kleuren.

Op lange termijn zou bij de conceptie van werkkleding zelfs rekening gehouden kunnen worden met de automatisering van het uit elkaar halen van afgedankte kleding. Zeker bij werkkledij zal dit terug een invloed hebben op de vigerende normering. Op dit ogenblik opent de test met ontbindbaar garen de weg naar nieuwe denkpistes over de conceptie van kleding in het algemeen en van naden in het bijzonder.